Šejh Akbar Eydi

TEMELJNE POSTAVKE O AKAIDU

Stvaranje brda i planina kao pokazatelja Božijih

 Naučnici tvrde da je uloga brda i planina u održavanju sistema u kojem živi čovjek jako velika, i ako nije pretjerano, moglo bi se reći da Zemlja ne bi mogla opstati bez njih.

Kur’an kaže:

وَأَلْقَى فِي الأَرْضِ رَوَاسِيَ أَن تَمِيدَ بِكُمْ وَأَنْهَارًا وَسُبُلاً لَّعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ

On je po Zemlji nepomična brda pobacao da vas ona ne potresa, a i rijeke i puteve da se ispravno usmjeravate. (En-Nahl, 15)

U ovom ajetu navode se tri koristi od planina:

1. sprečavaju zemljotrese;

2. bivaju povodom nastanka potočića i malih rijeka;

3. na osnovu njihova postojanja bivaju lahko prepoznatljivi putevi ko­jima se trebamo kretati.

Na početku ajeta, kad se kaže “nepomična brda”, upotrebljava se ri­ječ revasije (stabilno, čvrsto), što je množina od riječi rasije (klinovi). U 20. tomu Mizana allame Tabatabai objašnjava zbog čega se upotri­jebila ri­ječ klinovi. On kaže da je to stoga jer je većina planina nastala pod djejstvom vulkana. Užarena masa koja izlazi iz vulkana kasnije biva povezana poput klina. Nakon što određena masa izađe iz vulkana, on se može kontrolisati. Do prije 100 godina, među ljudima je vladalo mišl­jenje da su planine samo jedna površinska hrpa stijena i Zemlje, ali sa širenjem znanja, ova pogrešna pretpostavka je potisnuta, tako da se danas zna za pravi izgled planina i njihovu bitnost na ovom svijetu. Jedan od naučnika George Gamov napisao je jedan mali historijat Zemlje, gdje ima dosta govora o ulozi planina. Rezultati do kojih je došao su:

Ø      smirivanje Zemlje i sprečavanje zemljotresa;

Ø      smirivanje vazduha, odnosno sprečavanje vjetrova;

Ø      spuštanje kiše i snijega;

Ø      miješanje toplih i hladnih struja, posebno na meridijanima;

Ø      nastajanje i očuvanje rudnika;

Ø      stvaranje prepreka za dalje kretanje pijeska koji biva nošen vjetrom.

U jednom hadisu prenosi se kako je hazreti Ali a.s. bio upitan od čega su stvorene planine, na što je on odgovorio: “Od talasa.” Tada je taj odgo­vor bio prilično nerazumljiv, ali su današnji naučnici utvrdili da većina planina nastaje upravo nabiranjem Zemljine kore. Ovo je još jedan od pokazatelja da je Islam sve objasnio, samo nažalost, muslimani nisu bili ti koji su sve istražili već su to radili drugi.

U Kur’anu se za planine još kaže:

وَجَعَلْنَا فِي الْأَرْضِ رَوَاسِيَ أَن تَمِيدَ بِهِمْ وَجَعَلْنَا فِيهَا فِجَاجًا سُبُلًا لَعَلَّهُمْ يَهْتَدُونَ

Mi smo po Zemlji nepomične planine razmjestili da ih ona ne pot­resa, i po njima smo staze i široke puteve stvorili da bi oni kuda žele sti­zali. (El–Enbija, 31)

Ovo opovrgava dugo uvriježeno mišljenje da su planine nastale u isto vrijeme kad je stvorena Zemlja. Imam Ali a.s. u Nehdžul-belagi kaže:

“Ni jedan čovjek nije takav da nema potrebu za Kur’anom, i ni jedan koji ima Kur’an nema potrebu ni za čim drugim, pod uslo­vom da ga je shvatio.”

Oblaci, vjetrovi i kiše kao pokazatelji Allaho­vog dž.š. postojanja

Naučnici smatraju da je korist od ove tri pojave tako velika, tako pris­utna i očita da uopće nema potrebe za njihovim objašnjavanjem. Oni kažu da je tačno da je ¾ Zemlje prekriveno vodom, ali to je uglavnom slana voda koja niti je korisna za piće ni za poljoprivredu. Čak i pod pret­postavkom da je u morima pitka voda, bilo bi je vrlo teško prenijeti na mjesta sa velikom nadmorskom visinom i na ona vrlo udaljena od njega. Zatim kažu da je Allah dž.š. zadužio Sunce da prenosi vodu do ovih mjesta. Naime, voda se zagrijavanjem isparava, para koja se diže u visine pretvara se u oblake, oni se uz pomoć vjetrova prenose do suhih predjela i kada dođu do pogodne visine iznad predjela kome je potrebna voda, pretvaraju se u kapljice koje se spuštaju i natapaju zemljište. Gotovo izumrli predjeli tada oživljavaju, dajući život i ljudima i životinjama koji ih naseljavaju. Sve ove spoznaje do kojih se došlo prije nekoliko stotina godina Kur’an je naveo još prije 14 stoljeća:

اللَّهُ الَّذِي يُرْسِلُ الرِّيَاحَ فَتُثِيرُ سَحَابًا فَيَبْسُطُهُ فِي السَّمَاء كَيْفَ يَشَاء وَيَجْعَلُهُ كِسَفًا فَتَرَى الْوَدْقَ يَخْرُجُ مِنْ خِلَالِهِ فَإِذَا أَصَابَ بِهِ مَن يَشَاء مِنْ عِبَادِهِ إِذَا هُمْ يَسْتَبْشِرُونَ

Allah je taj koji vjetrove šalje, pa oni oblake tjeraju i On ih po nebu, kako On hoće, rasprostire i na komade dijeli, pa ti vidiš kišu kako iz njih pada, i kad je On na robove Svoje na koje želi prolije, oni se odjednom radošću ispune. (Er-Rum, 48)

وَهُوَ الَّذِي يُرْسِلُ الرِّيَاحَ بُشْرًا بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ حَتَّى إِذَا أَقَلَّتْ سَحَابًا ثِقَالاً سُقْنَاهُ لِبَلَدٍ مَّيِّتٍ فَأَنزَلْنَا بِهِ الْمَاء فَأَخْرَجْنَا بِهِ مِن كُلِّ الثَّمَرَاتِ كَذَلِكَ نُخْرِجُ الْموْتَى لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ

On je Taj koji šalje vjetrove kao radosnu vijest milosti Svoje; a kad oni pokrenu teške oblake, Mi ih prema mrtvom predjelu potjeramo, pa na njega kišu spustimo i učinimo da uz njenu pomoć rastu plo­dovi svakovr­sni; isto ćemo tako mrtve oživjeti, opametite se! (El-A’raf, 57)

وَاللَّهُ الَّذِي أَرْسَلَ الرِّيَاحَ فَتُثِيرُ سَحَابًا فَسُقْنَاهُ إِلَى بَلَدٍ مَّيِّتٍ فَأَحْيَيْنَا بِهِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا كَذَلِكَ النُّشُورُ

Allah šalje vjetrove koji pokreću oblake, a Mi ih onda u mrtve predjele upravljamo i njima zemlju oživljavamo, koja je mrtva bila; takvo će biti oživljenje. (Fatir, 9)

إِنَّ فِي خَلْقِ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَاخْتِلاَفِ اللَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَالْفُلْكِ الَّتِي تَجْرِي فِي الْبَحْرِ بِمَا يَنفَعُ النَّاسَ وَمَا أَنزَلَ اللّهُ مِنَ السَّمَاء مِن مَّاء فَأَحْيَا بِهِ الأرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَآبَّةٍ وَتَصْرِيفِ الرِّيَاحِ وَالسَّحَابِ الْمُسَخِّرِ بَيْنَ السَّمَاء وَالأَرْضِ لآيَاتٍ لِّقَوْمٍ يَعْقِلُونَ

Stvaranje Nebesa i Zemlje, smjena noći i dana, lađa koja morem plovi s korisnim tovarom za ljude, kiša koju Allah pušta s neba pa tako u život vraća zemlju nakon mrtvila njezina – po kojoj je rasi­jao svakojaka živa bića, promjena vjetrova, oblaci koji između neba i Zemlje lebde – doista su dokazi za one koji imaju pameti. (El-Bekara, 164)

أَفَرَأَيْتُمُ الْمَاء الَّذِي تَشْرَبُونَ أَأَنتُمْ أَنزَلْتُمُوهُ مِنَ الْمُزْنِ أَمْ نَحْنُ الْمُنزِلُونَ لَوْ نَشَاء جَعَلْنَاهُ أُجَاجًا فَلَوْلَا تَشْكُرُونَ

Kažite vi Meni: vodu koju pijete – da li je vi ili Mi iz oblaka spuštamo? Ako želimo, možemo je slanom učiniti – pa zašto niste zahvalni. (El-Vaki’a, 68-70)

أَمَّن يَهْدِيكُمْ فِي ظُلُمَاتِ الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَمَن يُرْسِلُ الرِّيَاحَ بُشْرًا بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ أَإِلَهٌ مَّعَ اللَّهِ تَعَالَى اللَّهُ عَمَّا يُشْرِكُونَ

Onaj koji vam u tminama, na kopnu i na moru, put pokazuje i koji vjetrove kao radosnu vijest ispred milosti Svoje šalje. Zar pored Al­lah postoji drugi bog? Kako je Allah visoko iznad onih koji druge Njemu ravnim smatraju! (En-Neml, 63)

وَأَرْسَلْنَا الرِّيَاحَ لَوَاقِحَ فَأَنزَلْنَا مِنَ السَّمَاء مَاء فَأَسْقَيْنَاكُمُوهُ وَمَا أَنتُمْ لَهُ بِخَازِنِينَ

Mi šaljemo vjetrove da oplođuju, a iz neba spuštamo kišu da imate šta piti – vi time ne možete raspolagati. (El-Hidžr, 22)

وَأَنزَلْنَا مِنَ الْمُعْصِرَاتِ مَاء ثَجَّاجًا لِنُخْرِجَ بِهِ حَبًّا وَنَبَاتًا وَجَنَّاتٍ أَلْفَافًا

Mi iz oblaka vodu obilno spuštamo i činimo da uz njenu pomoć raste žito i bilje, i bašče guste. (En-Nebe, 14-16)

وَهُوَ الَّذِي أَرْسَلَ الرِّيَاحَ بُشْرًا بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ وَأَنزَلْنَا مِنَ السَّمَاء مَاء طَهُورًا

I On šalje vjetrove kao radosnu vijest, kao prethodnicu milosti Svoje; i Mi s neba čistu vodu spuštamo. (El-Furkan, 48)

أَوَلَمْ يَرَوْا أَنَّا نَسُوقُ الْمَاء إِلَى الْأَرْضِ الْجُرُزِ فَنُخْرِجُ بِهِ زَرْعًا تَأْكُلُ مِنْهُ أَنْعَامُهُمْ وَأَنفُسُهُمْ أَفَلَا يُبْصِرُونَ

Kako oni ne vide da Mi gonimo kišu u ogoljelu zemlju, i činimo da, uz pomoć njenu, niče rastinje kojim se hrani stoka njihova, a i oni sami – pa zašto neće da vide?! (Es-Sedžda, 27)

U ovim ajetima daju se široka objašnjenja o nastanku i koristima od spomenutih pojava. Jedna od naučnih mudžiza jeste stalna upotreba množine riječi vjetar. Komentatori daju objašnjanje da ukoliko bi jedan vjetar djelovao samostalno, on ne bi imao snage da potjera oblake gdje treba i nanosio bi samo štetu.

Božiji Poslanik s.a.v.a. običavao je učiti dovu kada bi dolazilo do oluje:

“Bože, učini ovo vjetrovima a ne jednim vjetrom!”

Kada bi oblaci bili previše gusti, to bi onemogućilo padanje kiše. Naučnici kažu kako je veličina i težina pahuljica snijega vrlo precizno određena, jer da su manje, dok bi došle do Zemlje, vjetrovi bi ih isušili, a ako bi bile veće i teže, upropastile bi biljke. Dakle, sve je s mjerom ure­đeno tako da savršeno omogućava odvijanje života na Zemlji.

U Kur’anu se još ističe da je isti onaj vjetar koji nas osvježava i raduje, svojim dolaskom, uništio Božijom naredbom narod Ad.

وَفِي عَادٍ إِذْ أَرْسَلْنَا عَلَيْهِمُ الرِّيحَ الْعَقِيمَ

 I o Adu, kada na njih vjetar poslasmo u kome nije bilo nikakva dobra (Ez-Zarijat, 41)

Jednom je vladar Mensur Davaneki sjedio i počela mu je dosađivati muha. Tada je zapitao: “Bože, koja je mudrost stvaranja ove muhe?” Odgovor mu je dao Imam Sadik a.s. :

“Muha je stvorena da bi se oholost oholih slomila.”

Kur’an u svom dokazivanju Božije moći spominje mnogo trenutaka o kojima mi nikad ne razmišljamo. Naprimjer, voda je bezbojna, a kada od nje nastanu oblaci i iz njih se prospe kiša, rađa se bezbroj šarenih cvjetova. Što se tiče koristi od vjetrova, naučnici su otkrili njih najmanje deset. Zbog njihovog kretanja nad vodom brže nastaju oblaci. Te oblake zatim tjeraju na sušna područja, osvježavajući i pročišćavajući vazduh. Sa sobom od­nose bacile, ublažuju toplotu koja nastaje putem Sunčevog za­gri­javanja. Svojim kretanjem vrše sabijanje oblaka, što za posljedicu ima padanje kiše. Bivaju povodom klijanja i izbijanja pupoljaka. U vodi pro­izvode talase, a talasi sa sobom uzimaju kisik i odnose ga stanov­nicima mora i vrše oprašivanje cvjetova.

Imam Sadik a.s. kazao je Mufazal ibn Omeru:

“Hoćeš da te obavijestim o koristima od vjetra? Zar ne vidiš da kada se vazduh umiri, tada čovjek postane neraspoložen. Takvo stanje sprečava normalno disanje, zdravi ljudi postaju bolesni, a oni koji su već bole­sni, zapadaju u još veće probleme. Da nema vjetrova, biljke bi propale, njihove plodove bi prekrila plijesan, što dokazuje kako je vjetar Božije stvorenje kojim je On želio olakšati i urediti život. Sad zamisli jednog Sultana koji ima puno zlata, zbog koga bi ga svi smatrali velikim čovje­kom. Uporedi njegov posao kojim je to ste­kao i posao samo jed­nog vjetra? Zbog samo jednog vjetra nastaju ogromni preobražaji u pri­rodi, mnogostruko korisniji od svakog zlata. O Mufazale, obrati pažnju kako On šalje kišu odozgo da bi zemlju učinio mehkom. Ako bi voda dolazila s jedne strane, ne bi mogla stići do visokih predjela, pa bi pri­rodni usjevi tu izumrli, a druga šteta bila bi erozija tla na mjestu na kom bi voda dolazila. On vodu šalje u obliku kapi da bi se lagano spuštale na zemlju i natapale je. U protivnom, zemlja ne bi mogla upiti vodu i sve bi se biljke osušile. Kiša vlaži vazduh i na taj način iz njega iznosi sve zaraze, omekšava kožu čovjeka i zemlju, pere stabla i spre­čava kugu. Dobro razmisli, ako bi kiša neprestano dolazila, uništila bi zelenilo, tijela životinja postala bi mlitava i slaba, vazduh bi bio pre­više hladan, što bi uzrokovalo na hiljade bolesti. Uništeni bi bili putevi i privreda. Kada bi vrijeme uvijek bilo vedro i bez kiše, sve bi se osušilo. Izvori bi presušili, prestalo bi postojanje živih bića jer i suša biva povodom pojedinih bolesti. O Mufazale, Svemo­gući i Mudri Bog njihovo smjenjivanje učinio je postepenim tako da je uredio i olakšao život. Postojanje svake od ovih pojava, pored toga što ima svoje koristi, odnosi štete one prethodne. Tako je sve u prirodi u stanju stal­nog izrastanja i napretka.”

Gromovi i munje kao pokazatelji Boga

Kur’an ove dvije nebeske pojave, koje neki nazivaju šalom prirode, spominje kao dva velika znaka i odraza Božijeg prisustva:  

وَمِنْ آيَاتِهِ يُرِيكُمُ الْبَرْقَ خَوْفًا وَطَمَعًا وَيُنَزِّلُ مِنَ السَّمَاء مَاء فَيُحْيِي بِهِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَاتٍ لِّقَوْمٍ يَعْقِلُونَ

…I jedan od dokaza Njegovih je to što vam pokazuje munju, da se pobojite i ponadate, i to što spušta s neba kišu i oživljava njome zemlju poslije mrtvila njezina; to su, zaista, pouke za ljude koji ra­zumiju. (Er-Rum, 24)

هُوَ الَّذِي يُرِيكُمُ الْبَرْقَ خَوْفًا وَطَمَعًا وَيُنْشِىءُ السَّحَابَ الثِّقَالَ وَيُسَبِّحُ الرَّعْدُ بِحَمْدِهِ وَالْمَلاَئِكَةُ مِنْ خِيفَتِهِ وَيُرْسِلُ الصَّوَاعِقَ فَيُصِيبُ بِهَا مَن يَشَاء وَهُمْ يُجَادِلُونَ فِي اللّهِ وَهُوَ شَدِيدُ الْمِحَالِ

On vam pokazuje munju da se uplašite i ponadate, i On stvara teške oblake. I grmljavina veliča i hvali Njega, a i meleci, iz stra­hopoštovanja prema Njemu; On šalje gromove i udara njima koga hoće – i opet oni raspravljaju o Allahu, a On sve može. (Er-Ra’d, 12-13)

Naučnici objašnjavaju da grom nastaje tako što se susreću dva različito naelektrisana oblaka, što proizvodi efekat poput spajanja dvije različito naelektrisane žice. Pošto je napon tog elektriciteta veliki, i sama iskra i zvuk koji pri tom nastaju su jači. Drugi način nastajanja groma je kada dođe do spajanja pozitivnog elektriciteta oblaka koji su bliže Zemlji i negativnog elektriciteta same Zemlje. Munja traje 1/10 sekunde ili 1/100 sekunde, ali proizvodi temperaturu do 15000°C (dok je tempera­tura površine Sunca 8000°C). Može izazvati velike štete, ali zahvaljujući Božijoj mudrosti, koristi od nje su nemjerljivo veće. Zato u fikhu imamo propis da kada se dese takve nebeske pojave kojih se većina naroda pre­plaši, potrebno je klanjati namaz Ajet, čija je svrha upravo da shvatimo da je sve što se dešava u rukama Gospodara.

Što se tiče koristi od munja i gromova, prva od njih je navodnjavanje. Naime, temperatura koju proizvodi grom izrazito je vi­soka. Ona biva povodom da vazduh kroz koji ona prođe sagori. Nje­go­vim sagorijevanjem opada pritisak, što povećava vjerovatnoću padanja kiše. Iz iskustva znamo da odmah nakon munja i gromova dolaze krupne kapi kiše. Ova korist, dakle, nije izravna nego posredna.

Druga korist je zaštita usjeva. Naime, kada dolazi do munje, kapi kiše koje padaju imaju veću koncentraciju kisika, a to je odlično sredstvo za uništavanje raznih bakterija i nametnika na biljkama. U godinama u kojima nije bilo puno gromova i munja štete na poljoprivrednim us­jevima bile su veće. Kao što se u medicini upotrebljava voda obogaćena kisikom za čišćenje rana, tako “Allahova voda” čisti štetočine na bil­jkama.

Sljedeća korisna stvar jeste gnojenje. U stanju kada se susretnu kiša i toplota od proizvedene munje, dolazi do stvaranja jedinjenja ugljiko­vodonične kiseline koja, kada se pomiješa sa zemljom, ima efekat gno­jiva. Prema statistici, u toku jedne godine, količina ove vrste gnojiva na cijeloj planeti Zemlji dostiže desetine miliona tona.

S druge strane, ovo je vrlo opasna pojava koja izaziva strah, ali i u tome je Allahova Milost jer podstiče čovjeka da razmišlja i čuva se gri­jeha.

Mora i brodovi kao pokazatelji Boga

Svima je poznato da su ¾ Zemljine površine prekrivene vodom i da su mora i okeani oduvijek bili povezani. U 14. ajetu sure En-Nahl kaže se:

وَهُوَ الَّذِي سَخَّرَ الْبَحْرَ لِتَأْكُلُواْ مِنْهُ لَحْمًا طَرِيًّا وَتَسْتَخْرِجُواْ مِنْهُ حِلْيَةً تَلْبَسُونَهَا وَتَرَى الْفُلْكَ مَوَاخِرَ فِيهِ وَلِتَبْتَغُواْ مِن فَضْلِهِ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ

On čini da se morem koristite, da iz njega svježe meso jedete i da vadite nakit kojim se kitite – ti vidiš lađe kako ga sijeku da biste nešto iz obilja njegova stekli i da biste zahvalni bili.

Mora i brodovi se spominju i na slijedećim mjestima u Kur’anu:

وَمَا يَسْتَوِي الْبَحْرَانِ هَذَا عَذْبٌ فُرَاتٌ سَائِغٌ شَرَابُهُ وَهَذَا مِلْحٌ أُجَاجٌ وَمِن كُلٍّ تَأْكُلُونَ لَحْمًا طَرِيًّا وَتَسْتَخْرِجُونَ حِلْيَةً تَلْبَسُونَهَا وَتَرَى الْفُلْكَ فِيهِ مَوَاخِرَ لِتَبْتَغُوا مِن فَضْلِهِ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ

Ni dva mora nisu jednaka: jedno je slatko i prijatno – voda mu se la­hko pije, a drugo je slano i gorko; vi iz svakog jedete svježe meso i vadite nakit kojim se kitite; ti vidiš lađe kako po njemu si­jeku vodu da stječete iz obilja njegova, da biste bili zahvalni. (Fatir, 12)

اللَّهُ الَّذِي سخَّرَ لَكُمُ الْبَحْرَ لِتَجْرِيَ الْفُلْكُ فِيهِ بِأَمْرِهِ وَلِتَبْتَغُوا مِن فَضْلِهِ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ

Allah vam daje da se morem koristite da bi lađe, voljom Njego­vom, po njemu plovile, da biste mogli tražiti blagodati Njegove i da biste bili zahvalni. (El-Džasija, 12)

أَلَمْ تَرَ أَنَّ الْفُلْكَ تَجْرِي فِي الْبَحْرِ بِنِعْمَتِ اللَّهِ لِيُرِيَكُم مِّنْ آيَاتِهِ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَاتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُورٍ

Zar ne vidiš da lađe Allahovom milošću morem plove da bi vam pokazao neke dokaze Svoje. To su, zaista, pouke za sve strpljive i zahvalne. (Lukman, 31)

إِنَّ فِي خَلْقِ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَاخْتِلاَفِ اللَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَالْفُلْكِ الَّتِي تَجْرِي فِي الْبَحْرِ بِمَا يَنفَعُ النَّاسَ وَمَا أَنزَلَ اللّهُ مِنَ السَّمَاء مِن مَّاء فَأَحْيَا بِهِ الأرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَآبَّةٍ وَتَصْرِيفِ الرِّيَاحِ وَالسَّحَابِ الْمُسَخِّرِ بَيْنَ السَّمَاء وَالأَرْضِ لآيَاتٍ لِّقَوْمٍ يَعْقِلُونَ

Stvaranje Nebesa i Zemlje, smjena noći i dana, lađa koja morem plovi s korisnim tovarom za ljude, kiša koju Allah pušta s neba pa tako u život vraća zemlju nakon mrtvila njezina – po kojoj je rasi­jao svakojaka živa bića, promjena vjetrova, oblaci koji između neba i Zemlje lebde – doista su dokazi za one koji imaju pameti. (El-Bekara, 164)

رَّبُّكُمُ الَّذِي يُزْجِي لَكُمُ الْفُلْكَ فِي الْبَحْرِ لِتَبْتَغُواْ مِن فَضْلِهِ إِنَّهُ كَانَ بِكُمْ رَحِيمًا

Gospodar vaš vas radi pokreće lađe po moru da biste tražili Nje­gove blagodati, jer je On prema vama milostiv. (El-Isra, 66)

Učenjaci opisuju mora kao centre mnogobrojnih blagodati. Ona su oduvijek imala životni značaj za čovjeka (trgovina i prevoz). Osim toga, ona su prepuna hrane, pa je izračunato da morske ptice u priobalnom području pojedu 2500.000 tona ribe godišnje. Mnoge biljke iz mora koriste se kao ljekovita sredstva. U njima su smještena velika nalazišta ruda i nafte, biseri, korali itd. Osim koristi ove vrste, mora su i lijep pri­zor za oči. Zahvaljujući morskim strujama reguliše se klima. Te struje ne podrazumijevaju samo kretanje vazduha iznad mora, nego i kretanje vode poput rijeka unutar mora, koje se kreću iz toplijih predjela u hladnije i obrnuto. Upravo ove struje imaju veliku ulogu u ujednačavanju i održavanju temperature Zemljine površine. Morska voda mnogo se primjenjuje i u medicini.

U jednoj dovi Božiji poslanik s.a.v.a. obraća se Uzvišenom Bogu dž.š. riječima:

“O Ti čija se snaga ogleda u morskim ljepotama…”, a ta dova je izrečena u vrijeme kada tajne mora još nikome nisu bile razjašn­jene.

U svom Munadžatu (dovama, šaputanjima) Imam Ali a.s. kaže:

“Ti si Onaj čija je veličina u Nebesima, snaga u Zemlji, a čudesa u moru.”

Imam Sadik a.s. u svom obraćanju Mufazal ibn Omeru kaže:

“Ako želiš shvatiti svu širinu mudrosti Božije i svu nezgrapnost ljudskog znanja, okreni se i pogledaj more. Samo pogledaj te mnogobrojne vrste riba i školjki. Koristi od mora čovjeku će postati jasne postepenim dešavanjima koja nastupe u njegovom životu.”

sadržaj